นพ.เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์ รองผู้อำนวยการโรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา เปิดเผยผ่านเฟซบุ๊ก หมอเจด หลายคนสงสัยครับว่า “ทำไมคุมน้ำตาลยากจัง” ทั้งที่กลางวันก็กินไม่เยอะ ออกกำลังกายก็มีบ้าง แต่สิ่งที่หลายคนไม่รู้คือ…ช่วง “หลังตื่นนอน” เป็นช่วงที่ร่างกายไวต่อฮอร์โมนและน้ำตาลมาก ถ้าเริ่มเช้าผิด น้ำตาลอาจพุ่งตั้งแต่ยังไม่ 9 โมง แล้วลากสูงทั้งวันได้เลย โดยเฉพาะคนที่มีภาวะดื้อต่ออินซูลิน HbA1c เริ่มสูง หรือเป็นเบาหวานอยู่แล้ว
5 สิ่งควรเลี่ยงหลังตื่นนอน
ตื่นมาแล้วกินหวานทันที น้ำตาลพุ่งง่ายมาก
ชาเย็น กาแฟหวาน ขนมปังขาว ซีเรียล หรือขนมต่าง ๆ ตอนเช้า ทำให้น้ำตาลขึ้นเร็วมากครับ เพราะหลังตื่น ร่างกายมีฮอร์โมนคอร์ติซอลสูงอยู่แล้ว พอกินหวานเข้าไปอีก น้ำตาลจะพุ่งง่ายกว่าเดิม
ไม่กินอะไรเลย แล้วปล่อยหิวจนเที่ยง
บางคนคิดว่าข้ามมื้อเช้าจะช่วยลดน้ำหนัก แต่สำหรับบางคน โดยเฉพาะคนที่ดื้อต่ออินซูลิน ร่างกายจะเครียดและปล่อยน้ำตาลออกมามากขึ้น พอถึงเที่ยงก็หิวหนัก หลุดกินเยอะกว่าเดิมอีก ถ้าจะทำ IF ก็ต้องดูรูปแบบและสภาพร่างกายตัวเองด้วย ไม่ใช่ฝืนตามคนอื่นแล้วน้ำตาลเหวี่ยงทั้งวัน
ตื่นมาแล้วนั่งนิ่งทั้งเช้า ร่างกายจะยิ่งดึงน้ำตาลขึ้น
หลังตื่นนอน ร่างกายต้องการ “การขยับ” ครับ แค่เดิน ยืดตัว หรือขยับเบา ๆ 5–10 นาที ก็ช่วยให้กล้ามเนื้อดึงน้ำตาลไปใช้ได้ดีขึ้น แต่หลายคนตื่นมา นั่งรถ นั่งโต๊ะทำงานทันที แบบนี้น้ำตาลจะจัดการยากขึ้นครับ ร่างกายไม่ได้ถูกสร้างมาให้นั่งนิ่งตั้งแต่ลืมตาจริง ๆ
ดื่มกาแฟตอนท้องว่างทันทีทุกวัน
อันนี้สายกาแฟอาจไม่ชอบใจนะครับ แต่ในบางคน โดยเฉพาะคนที่น้ำตาลเริ่มสูงหรือเครียดสะสม กาแฟตอนท้องว่างอาจกระตุ้นคอร์ติซอลและทำให้น้ำตาลขึ้นได้ ยิ่งถ้าเป็นกาแฟหวาน หรือใส่นมข้น น้ำเชื่อมด้วยนี่แทบครบสูตรน้ำตาลพุ่งเลย ซึ่งไม่ได้บอกให้เลิกกาแฟนะ แต่ลองกินหลังอาหารหรือเลือกหวานน้อยจะดีกว่า
รีบใช้ชีวิตทันที ทั้งที่ร่างกายยังเครียดตั้งแต่ตื่น
ตื่นมาเช็กงาน เช็กแชต เครียดตั้งแต่นาทีแรก หัวใจก็เต้นเร็ว คอร์ติซอลก็พุ่ง ซึ่งฮอร์โมนเครียดนี่แหละครับที่ทำให้น้ำตาลขึ้นง่าย หลายคนยังไม่ทันกินอะไร แต่น้ำตาลขึ้นแล้ว เพราะร่างกายเข้าสู่โหมด “เอาตัวรอด” ตั้งแต่เช้า ลองให้ตัวเองมีช่วงสงบ ๆ หลังตื่นสัก 10 นาที สมองและน้ำตาลจะนิ่งขึ้นเยอะ
สิ่งที่ช่วยให้น้ำตาลนิ่งตั้งแต่เช้าได้จริง
- ดื่มน้ำเปล่าหลังตื่น ช่วยให้ร่างกายตื่นตัวและระบบเผาผลาญเริ่มทำงาน
- เริ่มเช้าด้วยโปรตีนและไฟเบอร์ เช่น ไข่ ผัก ถั่ว หรือกรีกโยเกิร์ต
- เดินหรือขยับตัวเบา ๆ หลังตื่น 5–10 นาที
- ลดกาแฟหวาน ชานม และน้ำผลไม้ตอนเช้า
- นอนให้พอ เพราะนอนน้อยทำให้ดื้อต่ออินซูลินมากขึ้น
- ถ้า HbA1c เริ่มสูง อย่าดูแค่น้ำตาล แต่ดูพุง ไขมัน และความเครียดร่วมด้วยครับ
สรุปว่าช่วงเช้าเป็นเหมือน “ตัวตั้งต้น” ของน้ำตาลทั้งวันเลยครับ ถ้าเริ่มต้นด้วยน้ำหวาน ความเครียด และการไม่ขยับตัว ร่างกายก็จะจัดการน้ำตาลยากขึ้นทั้งวัน