หมอเด็กเตือน! หอมแก้มทารก อาจเป็นทางแพร่ RSV จนเด็กป่วยหนัก

นพ.ฒัชชณพงศ์ จงเจริญยานนท์ แพทย์เฉพาะทางโรคระบบทางเดินหายใจและเวชบำบัดวิกฤตในเด็ก โรงพยาบาลสมิติเวช สุขุมวิท เจ้าของเพจ "หมอม็อด หมอเด็กขอเล่า" เผยเคสทารกวัย 3 เดือนที่ติดเชื้อ RSV จนอาการรุนแรงต้องเข้ารับการรักษาในห้องผู้ป่วยวิกฤต (ICU) แม้ครอบครัวจะดูแลอย่างดีและแทบไม่ได้พาเด็กออกจากบ้าน

หมอม็อดระบุว่า เคยมีครอบครัวหนึ่งที่มีลูกอายุเพียง 3 เดือน อาศัยอยู่กันเพียงพ่อ แม่ และลูก ไม่มีพี่เลี้ยง คุณพ่อคุณแม่ดูแลลูกอย่างดี ล้างมือทุกครั้งก่อนสัมผัสลูก และแทบไม่พาเด็กออกจากบ้าน 

 

 

Magnific/veevc83

เพราะตั้งใจป้องกันไม่ให้ติดเชื้อ แต่สุดท้าย เด็กกลับติดเชื้อ RSV จนอาการหนักและต้องเข้ารับการรักษาในห้อง ICU เมื่อแพทย์พูดคุยกับพ่อแม่ คำถามแรกที่ได้รับคือเชื้อมันมาจากไหน? เพราะไม่ได้พาลูกออกจากบ้านเลย ซึ่งความจริงแล้ว เชื้อ RSV ไม่ได้ลอยอยู่ในอากาศโดยลำพัง แต่ต้องอาศัยคนเป็นพาหะนำเชื้อเข้ามา หรือเกิดจากการสัมผัสสารคัดหลั่งที่มีเชื้อ จึงจะทำให้เกิดการติดเชื้อได้

จุดเริ่มต้นที่อาจไม่มีใครคาดคิด

เมื่อซักประวัติย้อนหลัง พบว่าก่อนเด็กเริ่มป่วยประมาณ 2 วัน มีญาติหลายคนแวะมาเยี่ยม ทุกคนเอ็นดูเด็ก ทั้งอุ้ม เล่น หอมแก้ม และหอมมือน้อย ๆ ที่สำคัญคือ ทุกคนดูแข็งแรง ไม่มีใครมีอาการป่วย จึงไม่มีใครคิดว่าจะเป็นสาเหตุของการติดเชื้อผู้ใหญ่หลายคนสามารถมีเชื้อไวรัสอยู่ในโพรงจมูก หรือมีเชื้อปนเปื้อนอยู่ที่มือและใบหน้าได้ แม้จะไม่มีอาการใด ๆ เพราะร่างกายเคยได้รับเชื้อเหล่านี้มาก่อน จึงมีภูมิคุ้มกันช่วยควบคุมเชื้อไว้ได้ แต่การไม่มีอาการ ไม่ได้หมายความว่าจะไม่สามารถแพร่เชื้อให้เด็กได้

เด็กเล็กมีภูมิคุ้มกันยังไม่สมบูรณ์

สำหรับทารกอายุเพียง 3 เดือน ระบบภูมิคุ้มกันยังพัฒนาไม่เต็มที่ ยิ่งอายุน้อยก็ยิ่งเปราะบาง เชื้อไวรัสที่ทำให้ผู้ใหญ่มีอาการเพียงคัดจมูก เจ็บคอเล็กน้อย หรือบางรายไม่มีอาการเลย อาจทำให้เด็กเล็กเกิดภาวะปอดอักเสบ หายใจเหนื่อย และต้องนอนรักษาตัวในโรงพยาบาลได้

การหอมเด็ก อาจเพิ่มโอกาสรับเชื้อ

เด็กวัยนี้มักชอบเอามือเข้าปาก หากมีคนหอมมือ หรือหอมแก้ม ซึ่งอยู่ใกล้จมูกและปาก ก็อาจเพิ่มโอกาสที่เชื้อจะเข้าสู่ร่างกายของเด็กได้ จากประวัติของครอบครัวนี้ จึงมีความเป็นไปได้สูงว่า การสัมผัสใกล้ชิดจากผู้มาเยี่ยม คือช่องทางที่ทำให้เด็กได้รับเชื้อ RSV

หมอม็อดแนะนำว่า ความรักที่มีต่อเด็กเล็กควรแสดงออกให้เหมาะสมกับวัย หากอยากเอ็นดูลูกน้อย สามารถทำได้โดย

• ยิ้มให้
• มองหน้าและพูดคุยกับเด็ก
• ล้างมือก่อนสัมผัสเด็กทุกครั้ง

หลีกเลี่ยงการ หอมแก้ม หอมมือ จูบเด็กเล็กโดยเฉพาะในเด็กอายุน้อยกว่า 6-12 เดือน 

หมอม็อด ทิ้งท้ายว่า สำหรับผู้ใหญ่ การงดหอมเด็กเพียงไม่กี่วินาทีอาจไม่ใช่เรื่องใหญ่ แต่สำหรับเด็กเล็กคนหนึ่ง อาจช่วยป้องกันการติดเชื้อรุนแรง และลดโอกาสต้องเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลได้